सज्जन बिरबल आणि इतर कथा

अकबर आणि बिरबल ही जोडी बोधपर कथांच्या राज्यातील बालमनावर योग्य तो परिणाम करणारी जोडी आहे. अनेक पिढ्या यांच्या कथा वाचत – ऐकत – सांगत मोठ्या झाल्या आहेत. अकबरच्या दरबारात येणारी निरनिराळी माणसं आणि त्यांच्या विचित्र समस्या सोडवण्याचे काम बिरबल करत असतो. कधी कधी सम्राट अकबरही त्याच्या परीक्षा घेतो; तर एखाद वेळेस बिरबल सम्राट अकबरांची परीक्षा घेतो. राज्यातील प्रत्येक घडामोडीवर बिरबलचं लक्ष असतं आणि ते लक्ष ठेवण्यासाठी अकबर-बिरबल दोघंही वेष पालटून राज्य भ्रमंतीवर जातात. बसून खाणार्‍या लोकांपेक्षा कष्टाची भाकर खाणार्‍या माणसांवर बिरबलाचं प्रेम असतं. राज दरबारातल्या काही अति अहंकारी लोकांच्या डोळ्यांत खटकणारा बिरबल न वैतागता त्यांनाही चोख प्रत्युत्तर देतो. बिरबलाच्या बुद्धिचातुर्य आणि हजरजबाबी पणाच्या अशाच काही बोधपर कथा, मुलांबरोबर मोठ्यांनाही सांगायला अकबर-बिरबल स्वत: आले आहेत.