चरित्र
आचार्य हजारीप्रसाद द्विवेदी (१९ ऑगस्ट १९०७ – १९ मे १९७९) हे हिंदीतील ख्यातनाम कादंबरीकार, निबंधकार, समीक्षक आणि साहित्येतिहासकार होते. त्यांचा जन्म उत्तर प्रदेशातील बलिया जिल्ह्यातील आरत दुबे का छपरा या गावी झाला. बनारस हिंदू विद्यापीठातून संस्कृत व ज्योतिषशास्त्राचे शिक्षण घेतल्यानंतर १९३० मध्ये ते शांतिनिकेतन (विश्वभारती) येथे अध्यापनासाठी गेले व तेथे हिंदी भवनाचे संचालक झाले. पुढे ते पंजाब विद्यापीठ (चंदीगड) येथे हिंदी विभागप्रमुख आणि बनारस हिंदू विद्यापीठाचे रेक्टर होते. 'बाणभट्ट की आत्मकथा', 'अनामदास का पोथा', 'पुनर्नवा', 'चारुचंद्रलेख' या कादंबऱ्या; 'कबीर', 'हिंदी साहित्य की भूमिका', 'नाथ संप्रदाय' हे अभ्यासग्रंथ; आणि 'अशोक के फूल', 'कुटज', 'नाखून क्यों बढ़ते हैं' हे निबंध प्रसिद्ध आहेत. त्यांना १९५७ मध्ये पद्मभूषण आणि 'आलोक पर्व' या निबंधसंग्रहासाठी १९७३ मध्ये साहित्य अकादमी पुरस्कार मिळाला.