परवा अपघातानेच ’पिंजर’ हाती लागली. अमृता प्रितम म्हटले की मला “वारिस शाह नूं” आणि “पिंजर” हेच आठवते. पंजाबी वळणाची हिंदी ही त्यांची शैली. सहसा माहित नसलेलेही बरेच हिंदी शब्द पानांच्या वाटेवर भेटत राहतात आणि हळूहळू ओळखीचे होऊन जातात. पिंजरच्या अर्पणपत्रिकेतच त्या म्हणतात, “स्त्री,…
पुढे वाचा →पुस्तक तसं जुनंच आहे. पुस्तकाचा विषयही तसा जुनंच आहे. पण यात माडलेली समस्या आजही तशीच आहे. (तशा अनेक समस्या आजही कायम आहेत.) पण मी आज बोलतोय मागील काही दिवस धुमसणाऱ्या काश्मीर बद्दल.......... “काश्मीर धगधगते आहे. नंदनवनातले चिनार पुन्हा होरपळले आहेत. निसर्गरम्य प्रदेशात दगडफेक वि…
पुढे वाचा →कोण आहे मी? मी मी आहे, खंडेराव. ह्यावर स्तब्धता. मग मी विचारतो, तू कोण? मी तू आहेस, खंडेराव. अंमळ चुळबुळत्साता मी म्हणतो, म्हणजे? तुलाच मी मी कोण असं विचारलं? म्हणजे स्वत:लाच मी कोण आहे, असं? मग तो कोण? मीच? आत्ता बरोबर. तरच आपल्याला काहीतरी सांगता येईल, खंडेराव. मी तू तो एकच. ह्…
पुढे वाचा →हे पुस्तक मित्रांने अनपेक्षितपणे दिल्यावर मला काय आठवल असेल ........................................... “चक दे इंडिया” दोन तरुणी reservation counterकडे येत असताना त्यांना काही तरुण चिडवतात, का तर त्याच्या cheniase, nepali looks वरून, तर दुसरीकडे counterवाला त्यांना त्या भारतात पा…
पुढे वाचा →मंत्रतंत्र बाबा बुवांच्या गप्पा चाललेल्या असताना एका मित्राने एक पुस्तक वाचायला दिलं. काहीशा नाखुशीनेच मी ते पाहिल. औषधं, उतारे आणि आशिर्वाद. मनोविकारांचा मागोवा हे उत्तम पुस्तक लिहिणारे मानसोपचार तज्ञ डॊ श्रीकांत जोशी यांनी ते अनुवादित केल होत. मूळ पुस्तक Mystics, Shamans and Do…
पुढे वाचा →डॉ.यशवन्त पाठक हे अनेकदा वृत्तपत्रांतून, मासिकांतून भेटले होते. पुढे त्यांचे "नाचू किर्तनाचे रंगी" हातात पडलं. ते पुस्तकही खुप आवडलं होतं. अश्यावेळी वाचनालयात "अंगणातले आभाळ" हे त्यांचे आत्मचरित्र दिसले आणि लगेच उचलले. पाठकांचे वडील श्री. त्र्यंबकबुवा हे किर्तनकार ब्राह्मण. पाठका…
पुढे वाचा →लोकसत्तामधल्या तंबी दुराईला जितके लोक ओळख्तात, तेव्हढे तिथेच वरिष्ट सहसंपादक असलेल्या श्रीकांत बोजेवारना ओळखत नसतील. 'दोन फुल एक हाफ'मध्ये तंबीनं नेमाड्यांची 'घेतली’ आणि मला सहज बोजेवारची आठवण झाली. 'लोकसत्ता’च्या हपिसात कोपर्‍यातल्या एका क्युबिकलमधे बसून हा माणूस शाईपेनानं कागदा…
पुढे वाचा →काल पहाटे सहा वाजून वीस मिनिटांनी शांताराम (अर्थातच मराठी) वाचून संपवली. पुस्तकाची किंमत ९९० रू. म्हणजे कैच्या कैच. म्हणून उधारी-उसनवारीवर आणलेले पुस्तक लवकर परत देण्यासाठी अंमळ भरभरच पाने खाल्ली. हे जरी सत्य असले, तरी कादंबरीने मला खिळवून ठेवले होते हा भागही दुर्लक्षित करता येणा…
पुढे वाचा →सिद्धार्थ पारधे या साहित्य सहवासच्या आधाराने वाढलेल्या प्रगल्भता आलेल्या लेखकाचे हे मनोगत अतिशय प्रतिकूल परिस्थितीत झगडून यश मिळवल्याचीही ही गाथा आहे. निव्वळ माणूस म्हणून जगण्यासाठी दिलेला झगडा मनाला चटका लाऊन जातो. वैयक्तीक स्वच्छतेसारख्या गोष्टीही माणसाला मुंबई सारख्या इतक्या म…
पुढे वाचा →मराठी भाषेच्या एकंदर स्थितीचा विचार करताना ज्ञानाच्या निरनिराळ्या शाखांमधला गहन आशय सोप्या भाषेत परंतु विषयाची यथायोग्य ओळख करून देणार्‍या पुस्तकांच्या अभावाचा उल्लेख येतो. इंग्रजीच्या तुलनेमधे या गोष्टीमधे नक्की तथ्य आहे; परंतु त्याचवेळी जे काम चालले आहे त्याचा वेधसुद्धा घेणे मह…
पुढे वाचा →पुस्तकाविषयी थोडक्यात माहिती: विंदा करंदीकरांचा काव्य संग्रह. हे तुजला सांगू कसे सारख्या काव्यातून अगदी वैयक्तीक तर कधी ती जनता अमर आहे! सारख्या कवितेतून सामाजिक असणारे विंदांची कविता यात पाहायला मिळते. मला सर्वात आवडणारी कविता म्हणजे स्वप्नांमध्ये रचिल्या ओळी. शब्दांचे फक्त भारव…
पुढे वाचा →'' तुकयाची आवली'' ही सौ. मंजुश्री गोखले यांची कांदबरी. तुकारामांची दुसरी पत्नी आवली हीच भावविश्व सांगणारी...एका वाक्यात सांगायचे तर ''कल्पनेतला चंद्र हातात घरण्याची मनिषा बाळगून तो चंद्र प्रत्यक्षात प्राप्त करणं'' असंच या कादंबरी बाबतीत म्हणावं लागेल. एका स्त्रीनं दुसर्‍या स्त्री…
पुढे वाचा →गौरवशाली प्रगत संशोधन करणारे भारतीय वैज्ञानिक अनेक शतके भारत विविध आक्रमणांना तोंड देत राहिल्याने या देशात औद्योगिक प्रगतीसाठी आवश्यक असलेली स्थिरता आणि शांतता नव्हती. सतत लढाया, अशांतता होती. यामुळे मधल्या काळात येथे संशोधनासाठी पूरक वातावरण निर्माण होऊ शकले नाही. मात्र तरीही वै…
पुढे वाचा →भारतीय गणितज्ञांच्या कर्तृत्वाचा रोचक परिचय नागपूर चे नचिकेत प्रकाशन हे वैशिष्ट्यपूर्ण विषयांवर पुस्तके प्रसिद्ध करण्याचे ध्येय बाळगून असलेले आणि या व्यवसायात तसे नवेच असले तरी विचक्षण ग्रंथप्रेमींमध्ये मान्यता मिळालेले आहे. ज्या विषयांना तसा साधारणत: स्पर्श झाला नाही, असे विषय व…
पुढे वाचा →मीना प्रभु! पलिकडल्या वर्षीच्या साहित्यसंमेलनातील चिखलफेकीच्या मानकरी! (हल्ली हीच ओळख झाली आहे) पण ह्या ओळखीच्याहीपुढे जाऊन बोलतात ती त्यांची पुस्तके. पारंपरिक प्रवासवर्णने या प्रकारात कदाचित त्यांची पुस्तके बसणार नाहित. पण म्हणून ते केवळ रुक्ष दस्तऐवजीकरण असते असे मुळीच नाहि. मी…
पुढे वाचा →-- हे लेखन ह्यापुर्वी मायबोली.कॉम ह्या संकेतस्थळावर प्रकाशित झाले असून लेखन व त्यावरील अधिक चर्चा http://www.maayboli.com/node/13668 ह्या दुव्यावर वाचता येईल--- मराठीत मी वाचलेल्या काही सर्वोत्कृष्ट पुस्तकांपैकी एक पुस्तक. पहिल्याच पानापासून जबरदस्त पकड घेत हे पुस्तक एका विशिष्ट…
पुढे वाचा →-- हे लेखन ह्यापुर्वी मायबोली.कॉम ह्या संकेतस्थळावर प्रकाशित झालेले आहे. http://www.maayboli.com/node/17147 ह्या दुव्यावर हे लेखन व त्यावर झालेली चर्चा वाचता येईल. -- बाई मृताचे धर्म : जिवतां प्रति : कैसे निरूपावे ॥ शंभरातील नव्व्याण्णंवास.. मराठीत क्वचितच एखाद्या पुस्तकाची अर्पण…
पुढे वाचा →(पूर्व प्रकाशित) वास्तविक एखाद्या पुस्तकाने इतके झपाटून जाण्याचे वय (आणि मन) आता राहिलेले नाही. म्हणजे वय खूप झाले असे नव्हे तर आता नवथरपणा जाउन कशालाही पटकन दिलखुलास दाद देण्याची, शिफारस करण्याची खोड जाउन अंगी एक (उगिचच) शिष्टपणा आला आहे. पण ह्या पुस्तकाने मात्र झपाटून टाकले आहे…
पुढे वाचा →अरुण शेवतेंचं 'हाती ज्यांच्या शून्य होते' वाचलं तेव्हाच 'मनश्री'शी ओळख झाली आणि तिला अधिकाधिक जाणून घ्यायची इच्छाही.. कारण तिच्या हातात फक्त शून्यच नाही तर अंधारभरलं शून्य होतं पण त्या अंधारालाही उजळायला लावेल अशी तिची जिद्दकथा.. तिची,तिच्या आईची आणि सार्‍या कुटुंबाची! मनश्री जन्…
पुढे वाचा →नमस्कार मंडळी, 'यस्तु संचरते देशान् सेवते यश्च पंडितान्। तस्य विस्तारिता बुद्धिः तैलबिन्दुरिवम्भसि॥ ' असे एक सुभाषित आहे. याच सोपा अर्थ सांगायचा झाला तर तो असा होईल --- केल्याने देशाटन,पंडितमैत्री सभेत संचार, शास्त्रग्रंथविवेचन मनुजा चातुर्य येतसे फार॥ सध्याच्या काळात परदेशगमन पू…
पुढे वाचा →